Dziecko z niedosłuchem w przedszkolu – jak wspierać jego rozwój i komunikację? Historia Adasia

Jak pracować z dzieckiem z głuchotą i specjalnymi potrzebami edukacyjnymi (SPE) w przedszkolu? Jak wspierać rozwój komunikacji, koncentracji i poczucia sprawczości u dziecka z implantem ślimakowym? Poznaj historię Adasia, która pokazuje, że odpowiednio dobrane narzędzie terapeutyczne może realnie zmienić codzienność zarówno dziecka, jak i nauczyciela.

Wyzwania dziecka z obustronną głuchotą w przedszkolu

Adaś, 6-letni wychowanek Przedszkola Publicznego im. Misia Uszatka w Strzyżowicach, mierzył się z wieloma wyzwaniami: obustronna głuchota, zaburzenia koordynacji ruchowej oraz obniżone napięcie mięśniowe wpływały na jego codzienne funkcjonowanie.

Pomimo pogodnego, empatycznego usposobienia, trudności w rozumieniu mowy i opóźniony rozwój językowy sprawiały, że Adaś szybko się zniechęcał, miał problemy z koncentracją, unikał dłuższych aktywności wymagających skupienia i reagował frustracją na niezrozumiałe sytuacje.

Implant ślimakowy i oswajanie dźwięków

W takich właśnie sytuacjach nauczyciele i terapeuci najczęściej zadają sobie pytanie: jak zaangażować dziecko ze SPE i pomóc mu bezpiecznie wejść w świat dźwięków i komunikacji? Jak sprawić aby wyzwania, z którymi się mierzy nie stały się przeszkodą w codziennym funkcjonowaniu, zdobywaniu wiedzy i nawiązywaniu relacji z dziećmi i nauczycielami?

Odpowiedzią okazał się Musicon. W Przedszkolu w Strzyżowicach z jednego urządzenia korzystały różne grupy na zmianę, dlatego w grupie Adasia zajęcia odbywały się 1 lub 2 razy w tygodniu. Sam Adaś miał jednak okazję pracować z Musiconem także 1:1 w gabinecie Pani Eweliny – logopedki. W trakcie 2 spotkań w tygodniu terapia logopedyczna odbywała się w dużej mierze w oparciu o Musicon. Jak mówi pani Ewelina “taka była potrzeba dziecka”, za którą postanowiła podążać. 

Regularny kontakt z jednym narzędziem i metodą pracy ale w różnych sytuacjach dał chłopcu większe poczucie bezpieczeństwa i pozwolił na zapoznanie się z nim w swoim tempie i na własnych zasadach. W trakcie zajęć indywidualnych mógł  powtórzyć czynności, na które nie miał odwagi przed grupą. Kiedy wracał na zajęcia grupowe po swojej indywidualnej pracy uczestniczył w nich pewniej i z większym zaangażowaniem, przede wszystkim dlatego, że nie czuł lęku przed dźwiękami, które oswajał na indywidualnych zajęciach. Połączenie pracy indywidualnej z zajęciami grupowymi okazało się kluczowe – dziecko najpierw budowało pewność siebie w bezpiecznej relacji 1:1, by następnie przenosić nowe umiejętności do grupy. Taka spójność doświadczeń wzmacnia poczucie bezpieczeństwa i stopniowo zwiększa gotowość do aktywnego uczestnictwa.

Jest to szczególnie ważne w przypadku dzieci ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi (SPE), ponieważ pozwala im uczyć się w swoim tempie, redukuje przeciążenie bodźcami i daje możliwość wielokrotnego przećwiczenia umiejętności przed zastosowaniem ich w bardziej wymagającym środowisku społecznym.

Rola pacynki logopedycznej w terapii dziecka – jak Ula wspiera rozwój mowy i poczucie bezpieczeństwa

Chłopiec regularnie uczestniczył w zajęciach indywidualnych z logopedą, gdzie w naturalny sposób pojawiła się Ula – pacynka logopedyczna. Dzięki ruchomej buzi i językowi była wykorzystywana do podstawowych ćwiczeń artykulacyjnych, ale szybko stała się dla dziecka kimś więcej niż tylko narzędziem terapeutycznym. Wzbudziła jego sympatię i zainteresowanie, dzięki czemu chłopiec czuł się swobodniej, chętniej podejmował próby komunikacji i łatwiej nawiązywał relację, traktując Ulę jako bezpiecznego pośrednika w kontakcie z dorosłym.

Adaś często rysował Ulę, a nawet zabierał ją ze sobą na przedszkolne wycieczki, co dodatkowo wzmacniało jego więź z pacynką i poczucie bezpieczeństwa w nowych sytuacjach.

Musicon jako wsparcie w terapii dziecka z niedosłuchem

Adaś już od pierwszego kontaktu z Musiconem zareagował zupełnie inaczej niż na dotychczasowe bodźce dźwiękowe: nie odrzucał aktywności z dźwiękami, sam decydował o ich intensywności (wybierając instrumenty, regulując tempo) a co najważniejsze, miał poczucie kontroli nad tym, co słyszy.

I właśnie to poczucie sprawczości okazało się być kluczowym elementem w terapii.

Praca z Musiconem była dopasowana do potrzeb Adasia i przebiegała stopniowo. Początkowo chłopiec eksplorował instrument swobodnie, tworzył proste dźwięki. Samodzielnie dobierał moduły i tempo. Przechodził od chaotycznych działań do bardziej świadomych kompozycji, “badał” urządzenie także dotykiem, np. do masażu dłoni czy stóp. 

W przypadku Adasia praca z Musiconem okazała się szczególnie wspierająca, ponieważ dzięki połączeniu dźwięku z dotykiem i ruchem mógł on lepiej odbierać i rozumieć bodźce, angażując nie tylko słuch, ale także inne zmysły, co znacząco ułatwiało mu uczestnictwo w terapii.

Efekty pracy – co się zmieniło?

Zmiany, które zaobserwowano u Adasia były wyraźne. Należały do nich m.in.:

• lepsza koncentracja
• oswojenie dźwięków
• rozwój planowania i działania z intencją
• większa motywacja do podejmowania wyzwań
• wzrost poczucia własnej wartości

Co ciekawe, w swojej grupie przedszkolnej Adaś stał się… ekspertem od Musiconu! To znacząco wpłynęło na jego relacje społeczne i pozycję wśród rówieśników.

Historia Adasia pokazuje, że edukacja sensoryczna może być skutecznym wsparciem w terapii, a dziecko najlepiej rozwija się wtedy, gdy ma poczucie bezpieczeństwa i wpływu.

Musicon nie tylko uczy, ale daje swobodną przestrzeń do bycia sobą i odkrywania świata na własnych zasadach.

Dziękujemy Pani Oli, Ewelinie i Ani z Przedszkola w Strzyżowicach za podzielenie się historią Adasia.